Bijenburcht in Woerden: ‘Wilde bij nestelt het liefst in het zand’
Floris Bakker
Woerden - Op het Landje van Verbinding, gelegen tussen de Waardsebaan en de Waardsedijk in Woerden, is een bijenburcht gemaakt. De burcht biedt een veilige nestgelegenheid voor wilde bijen.
Het kostte wat uurtjes werk, maar imker Rob Dekker is dik tevreden met het resultaat. "Het is nu wachten op de eerste bijen", zegt hij. Kees Theunis, voorzitter van de KNNV afdeling Woerden, verwacht dat de insecten de burcht snel zullen vinden. Hij wijst naar wijkpark Molenvliet aan de andere kant van de weg. "Daar bloeit genoeg, net als in de volkstuinen hier in de buurt en de huizen met bijvriendelijke tuinen."
Met geld van de KNNV, afdeling Woerden hebben de twee de burcht gebouwd. Ze gebruikten bijenburchten die elders zijn gebouwd als voorbeeld. "En ik heb een handleiding aangevraagd bij de provincie Utrecht", zegt Dekker.
Leemzand
Voor de burcht gebruikten ze allerlei materialen, zoals boomstammetjes (waarin gaatjes zijn geboord, red.), holle stengels, dakpannen en heel veel leemzand. “Dat is ‘vettig’ zand waar bijen graag in kruipen”, zegt Theunis. “De meeste van de ruim 350 wilde bijensoorten zijn zandbijen en nestelen het liefst in het zand.”
Het doel van de burcht is het versterken van de positie van de wilde bij. Meer dan de helft wordt in Nederland bedreigd of is inmiddels uitgestorven. De oorzaken zijn bestrijdingsmiddelen, gebrek aan biodiversiteit, verstening in steden en parasieten. "En daar is de Aziatische hoornaar bijgekomen", zegt Dekker.
Deze ‘superwesp’ rukt steeds verder op. Imkers vrezen het insect omdat het een ernstige bedreiging vormt voor honingbijen en inheemse bestuivers. "Ze jagen actief op bijen", zegt Dekker. "Vorig jaar hebben we negen nesten van Aziatische hoornaars opgespoord in Woerden. Veel meer dan in voorgaande jaren. We doen er echt alles aan om zowel de honingbij als de wilde bij te beschermen en hun positie te versterken. De bijenburcht is een van die manieren."
Ecologische educatieve tuin
De bijenburcht past goed op het Landje van Verbinding. Het 1 ha grote weiland groeit de komende jaren uit tot een ecologische educatieve tuin voor bewoners van de nabijgelegen wijk Molenvliet. Om de biodiversiteit te vergroten, leggen de initiatiefnemers onder meer een kruidenlabyrint, een voedselbos, een biologische moestuin en een bloemenweide aan. Verder komt er een grote waterpartij die amfibieën en insecten een leefgebied biedt. De graafwerkzaamheden daarvoor zijn begin deze week begonnen.
Direct naast het water ligt een broeihoop voor ringslangen. Die bestaat uit takken, boomstammen en paardenmest. "Ringslangen kruipen in zo’n broeihoop om hun eieren in af te zetten", legt Theunis uit. "Het zijn plekken waar het lekker warm wordt en waar de eieren goed beschermd zijn." Nadat de eieren zijn afgezet, verdwijnt de ringslang weer en doet de broeihoop de rest.
Lege eierresten
Het is volgens Theunis afwachten of de broeihoop ook daadwerkelijk gebruikt gaat worden. "De ringslang wordt hier in de buurt wel eens waargenomen, maar een echte populatie is er niet. Dit is echter een heel geschikte biotoop voor de ringslang. We kunnen pas volgend jaar zien of de broeihoop ook echt is gebruikt. Dat zie je aan de lege eierresten die achterblijven."
Meer over KNNV afdeling Woerden is te vinden op woerden.knnv.nl. Het Landje van Verbinding heeft eveneens een eigen website: landjevanverbinding.nl.