Imkers bezorgd om aanpak Aziatische hoornaar

Regio - Imkers in de regio maken zich zorgen nu de provincie Utrecht de grootschalige bestrijding van de Aziatische hoornaar afbouwt. Dat besluit betekent dat nesten voortaan alleen nog worden verwijderd in de buurt van Natura 2000-gebieden, op drukbezochte plekken of bij acuut steekgevaar.

De Aziatische hoornaar, die jaagt op honingbijen en andere bestuivende insecten, vormt een groeiende bedreiging voor bijenvolken en biodiversiteit.

Imker Han Buijze uit Linschoten zag de beleidswijziging al aankomen. "Utrecht is niet de eerste provincie die deze keuze maakt. Volgens Europese regels moet je eerst proberen zo’n invasieve soort te stoppen, maar op een gegeven moment zie je dat provincies overstappen naar beheersen. Dan zeggen ze eigenlijk: we hebben ons best gedaan, maar het lukt niet meer."

Gemeenten niet klaar

Volgens zijn collega Rob Dekker uit Woerden betekent het besluit dat gemeenten voortaan zorg moeten dragen voor het verwijderen van nesten. Hij denkt niet dat zij daar klaar voor zijn. "Ik houd mijn hart vast, want het aantal nesten van de Aziatische hoornaar is de laatste jaren enorm hard gegroeid. Vorig jaar hebben we alleen al in Woerden negen nesten gevonden en verwijderd. Dat aantal zal de komende jaren alleen maar verder toenemen."

De Aziatische hoornaar vormt een directe bedreiging voor de bijenvolken van imkers. Dekker: “De hoornaar vliegt voor de bijenkast heen en weer en ‘plukt’ als het ware een bij uit de lucht. Daarna zoekt -ie een plek nabij de kast, knipt de vleugels en poten eraf en neemt het eiwitrijke lichaam van de bij mee naar het nest als voer voor de larven.”

Gaas

Nu de provincie heeft besloten de nesten niet langer structureel te verwijderen, neemt Dekker voorzorgsmaatregelen om zijn bijen te beschermen. “Ik ga in juni beschermkooien met gaas voor de vliegopening van de bijenkast plaatsen om de Aziatische hoornaar op afstand te houden en tegelijk een val te creëren. Deze beschermkooi heeft dus een dubbele functie. Het idee komt uit België en Frankrijk, waar de Aziatische hoornaar in veel grotere aantallen voorkomt. Wij moeten gebruikmaken van hun ervaringen.”

Dekker gaat ook dit jaar, samen met andere imkers van imkervereniging Oudenrijn en leden van de KNNV, op zoek naar nesten van de Aziatische hoornaar. Dat doen zij met zogenoemde ‘wiekpotten’. "We vullen die potjes met trappit, een lokstof waar de hoornaars op af komen. We vangen de Aziatische hoornaars met een kooitje, waarna we ze markeren met een speciale stift. Als ze daarna wegvliegen, meten we de tijd totdat dezelfde hoornaar weer terugkeert bij het wiekpotje. De tijd en richting zetten we in een app, zodat we een nest kunnen traceren. Als de vliegroutes in dezelfde richting wijzen, weten we ongeveer waar we moeten zoeken."

Koninginnen lokken

Beide imkers benadrukken dat het belangrijk blijft om nesten op te sporen en te melden via waarneming.nl. De lente is daarvoor een cruciaal moment: jonge koninginnen vliegen nu uit om kleine nestjes te bouwen op beschutte plekken. “Op dit moment is het van belang om de koninginnen te lokken en te vangen”, zegt Dekker. “Dit doen wij met selectieve vallen. De koninginnen blijven daarin gevangen, terwijl kleinere insecten, zoals wespen en bijen, kunnen ontsnappen.”

Bij overlast of steekgevaar door een nest in de directe omgeving kan een melding worden gedaan via invasieve.exoten@provincie-utrecht.nl, met vermelding van de exacte locatie.